Máltækni



Máltækni (e. language technology) er þverfaglegt rannsóknar- og þróunarsvið sem spannar m.a. tölvunarfræði, málvísindi, gervigreind, tölfræði og sálfræði. Máltækni miðar að því að þróa búnað sem getur unnið með og skilið náttúruleg tungumál og stuðla að notkun þeirra í samskiptum manns og tölvu. Markmið meistaranáms í máltækni er að veita nemendum vísindalega og hagnýta þjálfun og búa þá undir framhaldsnám og störf af ýmsu tagi.

Tengt efni

Háskóli Íslands og Háskólinn í Reykjavík eiga samstarf um meistaranám í máltækni. Nemendur geta verið skráðir í hvorn skólann sem er en eiga kost á að taka námskeið í samstarfsskólanum án aukakostnaðar. Nemendur útskrifast frá þeim skóla sem þeir er skráðir í og vinna að jafnaði lokaverkefni undir handleiðslu kennara í þeim skóla. Nemendur sem skráðir eru í HÍ útskrifast með M.A.-gráðu en nemendur sem skráðir eru í HR með M.S.-gráðu í máltækni. Sérstakar námsskipunarreglur gilda um meistaranámið í hvorum skóla fyrir sig, og skulu nemendur lúta reglum heimaskóla síns.

Umsóknarfrestur
Umsóknarfrestur fyrir meistara- og doktorsnám á Hugvísindasviði er til 15. apríl fyrir inn ritun á haustmisseri, en erlendra umsækjenda utan EES-svæðisins til 1. febrúar. Umsóknar frestur á vormisseri er til 15. október. Heimilt er að taka við umsóknum um doktorsnám á öðrum tímum ef sérstaklega stendur á. Umsóknum skal skilað til Nemendaskrár Háskóla Íslands á sérstöku rafrænu eyðublaði sem aðgengilegt er á vef skólans.

Inntökuskilyrði
Aðgang að M.A.-námi í máltækni veitir B.A.-próf með fyrstu einkunn (7,25) í íslensku eða almennum málvísindum sem aðalgrein, eða B.Sc.-próf í tölvunarfræði eða rafmagns- og tölvuverkfræði með a.m.k. 6,50 í aðaleinkunn. Þeir sem hafa lokið háskólaprófi í öðrum skyldum greinum geta einnig sótt um inngöngu og er þá undirstaða þeirra metin sérstaklega.

Námsskipan Um er að ræða tveggja ára nám, 120 e. Þar af skulu 36-60  e vera úr sérhæfðum máltækninámskeiðum á meistarastigi (í HÍ, HR og hugsanlega erlendum samstarfsskólum), 0-30 e úr grunnnámskeiðum í tölvunarfræði (í HR), 0-30  e úr grunnnámskeiðum í íslenskri málfræði (í HÍ) og 30-60 e í meistaraprófsverkefni. Samsetning námsins er því mjög sveigjanleg og fer eftir bakgrunni hvers nemanda.

Nemendur með B.A.-próf í íslensku, almennum málvísindum eða erlendum tungumálum þurfa að taka 24-30 e í undirstöðunámskeiðum í tölvunarfræði, og nemendur úr tölvunarfræði og skyldum greinum taka 25-30  e í undirstöðunámskeiðum í málfræði. Þessi námskeið eru metin sem hluti meistaranámsins. Nemendur með aðra undirstöðu sem teknir verða inn í námið geta þurft að taka bæði málfræðileg og tölvunarfræðileg grunnnámskeið, sem þá verða ekki öll metin sem hluti meistaranámsins. Nemandi sem tekur 60 e meistaraprófsverkefni þarf að taka a.m.k. 36 e í námskeiðum á meistarastigi en nemandi sem tekur 30 e meistaraprófsverkefni þarf að taka a.m.k. 54 e í námskeiðum á meistarastigi.

Kennsluhættir og námsmat
Kennslan byggist á fyrirlestrum, æfingatímum, umræðum og ekki síst margs kyns verkefnavinnu, bæði málfræðilegri og tölvunarfræðilegri. Áhersla er lögð á virka þátttöku nemenda. Þar sem hér er um framhaldsnám að ræða er gert ráð fyrir verulegu frumkvæði og sjálfstæði nemenda í vali og útfærslu viðfangsefna. Námsmat fer fram með skriflegum prófum, forritunarverkefnum, ritgerðum o.fl.  

Námsmarkmið
Að loknu námi er gert ráð fyrir að nemendur

  • hafi þekkingu og skilning á helstu aðferðum sem beitt er við vélræna greiningu mannlegs máls, og sérþekkingu á greiningu annaðhvort talaðs eða ritaðs máls;
  • hafi góða þekkingu á hljóðkerfi, beygingarkerfi og setningagerð íslensks nútímamáls, og helstu mállegum gagnasöfnum sem til eru fyrir íslensku;
  • þekki helstu forritunarmál sem notuð eru í málfræðilegri greiningu og hafi gott vald á a.m.k. einu þeirra;
  • geti sett eigið viðfangsefni í samhengi, lagt mat á ágreiningsefni innan fræðanna og borið eigin niðurstöður saman við niðurstöður annarra fræðimanna;
  • geti unnið fjölbreyttar upplýsingar úr mállegum gagnasöfnum, flokkað þær og túlkað;
  • geti skrifað hugbúnað til að sinna tilteknum verkefnum á sviði máltækni;
  • geri sér grein fyrir fjölbreyttum möguleikum á hagnýtingu máltækni í nútíma samfélagi;
  • geti beitt þekkingu sinni og færni til að takast á við ný úrlausnarefni á sviði máltækni;
  • geti tekið þátt í fræðilegum rökræðum í ræðu og riti um álitamál á sviði málfræði og/eða tölvunarfræði;
  • séu færir um að greina frá fræðilegum niðurstöðum jafnt í áheyrn sérfræðinga og almennings;
  • geti unnið víðtæka og vandaða rannsókn á sjálfstæðan hátt um viðfangsefni sem skiptir máli fyrir framþróun íslenskrar máltækni;
  • séu færir um að semja útdrætti og erindi fyrir fræðilegar ráðstefnur og skrifa fræðigreinar til birtingar í tímaritum.

Áætlað námsframboð 2012-2013 (pdf-skjal).

Doktorsnám
Að loknu meistaraprófi í máltækni er hugsanlegt að fara í doktorsnám í íslenskri málfræði eða tölvunarfræði með máltækni að áherslusviði.

Hafðu samband
Skrifstofa Hugvísindasviðs
Aðalbygging, 3. hæð v/ Suðurgötu
101 Reykjavík
hug@hi.i
Sími 525 4400

Verkefnastjóri framhaldsnáms: María Gestsdóttir, mariage@hi.is

Verkefnastjóri alþjóðamála: Guðrún Birgisdóttir, gb@hi.is

deila á facebook

Skil lokaritgerða vormisseris

Skil BA ritgerða: 10. maí. 

Skil meistaraprófsritgerða: 4. maí.

Ritgerðum skal skilað á skrifstofu Hugvísindasviðs.

 

Hugrás, vefrit Hugvísindasviðs