Haldið verður málþing um þjóðhetjuna og þjóðríkið í tilefni 200 ára afmælis Jóns Sigurðssonar á vegum Háskóla Íslands, Sagnfræðistofnunar og Afmælisnefndar Jóns Sigurðssonar 27. maí 2011. Málþingið fer fram í Hátíðarsal Háskóla Íslands frá kl. 13:00 til 16:30 og er liður í 100 ára afmælisdagskrá HÍ. Þar velta íslenskir fræðimenn á sviði sagnfræði, lögfræði og bókmennta fyrir sér spurningum um hvernig þjóðhetja Jón Sigurðsson var, hvaða hlutverki þjóðhetjur gegna og hvort þjóðir þurfi á hetjum að halda.
Á málþinginu mun einnig Geoff Eley, prófessor í sagnfræði við University of Michigan og einn helsti sérfræðingur í sögu Þýskalands á 19. öld og fyrri hluta 20. aldar, halda minningafyrirlestur Sagnfræðistofnunar um Jón Sigurðsson. Þar fjallar hann um áhrif heimsstyrjaldarinnar fyrri á endurmótun þjóðarhugmynda, kyngervis og borgararéttinda karla og kvenna í Þýskalandi á 3. áratugnum. Ætlunin er að sýna fram á hvernig aukin róttækni á hægri væng stjórnmálanna í kjölfar stríðsins og þýsku byltingarinnar 1918–1919 leiddi til endurskilgreiningar á því hverjir töldust til „alþýðunnar“/þjóðarinnar og hvernig hugmyndir, sem byggðar voru á mismunum og útilokun, ruddu brautina fyrir „þjóðarsamfélag“ og kynþáttahyggju nasista.
Dagskrá:
- ,,Þjóðréttarfræðingurinn Jón Sigurðsson“. Björg Thorarensen, prófessor í lögfræði við Háskóla Íslands
- ,,Kvenhetja eða þjóðhetja?“ Erla Hulda Halldórsdóttir , sagnfræðingur og doktorsnemi við Háskóla Íslands
- ,,Var Jón Sigurðsson sjálfstæðishetja?“ Guðmundur Hálfdanarson, prófessor í sagnfræði við Háskóla Íslands
- ,,Hver fær að blása á kertin? Í tilefni af 200 ára afmæli H. C. Andersens.“ Jón Karl Helgason, dósent í íslensku við Háskóla Íslands.
- ,,Faðir, frelsari, forseti. Jón Sigurðsson sem sameiningartákn 1879-2011“. Páll Björnsson, sagnfræðingur og dósent í nútímafræði við Háskólann á Akureyri
- ,,Damaged and Redemptive Masculinity: War, National Heroics, and the Fight over the People. Germany in the early Twentieth Century, 1900–1930“. Geoff Eley, prófessor í sagnfræði við University of Michigan.
